به گزارش
جام جم آنلاین به نقل از نیویورک پست؛ به گفته یک متخصص عصبشناسی، برای مقابله با برخی مشکلات حافظه، بهتر است تمرینهای ذهنی متناسب با نوع دشواری شناختی فرد انتخاب شوند. دکتر راندا ووسکول، استاد عصبشناسی دانشگاه کالیفرنیا در لسآنجلس، معتقد است تمرینهای مغزی زمانی میتوانند مفید باشند که همان کارکرد ذهنی را هدف قرار دهند که فرد در آن با مشکل مواجه شده است.
ووسکول در حاشیه نشست سلامت زنان Livelong در نیویورک در ماه سپتامبر، به فاکسنیوز دیجیتال گفت: «نمیتوانید صرفاً تمرینهای شناختی تصادفی انجام دهید. این تمرینها باید متناسب با مشکل باشند.» به گفته او، یکی از حوزههای مهمی که باید به آن توجه کرد، حافظه کلامی است؛ یعنی توانایی یادآوری واژهها و نامها. ووسکول تأکید میکند که انجام تمرینهای ریاضی لزوماً به بهبود این نوع حافظه کمک نمیکند و افرادی که در پیدا کردن کلمات مشکل دارند، باید تمرینهایی را انتخاب کنند که مستقیماً با واژهها سروکار دارند.
مهمغزی چگونه حافظه را تحت تأثیر قرار میدهد؟
به گفته ووسکول، مهمغزی، بهویژه در دوره پیش از یائسگی و یائسگی که تغییرات هورمونی رخ میدهد، میتواند برخی کارکردهای مشخص مغز را تحت تأثیر قرار دهد. کارشناسان در توضیح این وضعیت به دو حوزه مهم اشاره میکنند: حافظه کلامی و سرعت پردازش اطلاعات. حافظه کلامی به توانایی یادآوری نامها و واژهها مربوط میشود و سرعت پردازش اطلاعات نیز نشان میدهد فرد با چه سرعتی میتواند فکر کند و در موقعیتهای مختلف پاسخ دهد.
بر اساس توضیحات ارائهشده، کاهش سطح استروژن در دوران گذار به یائسگی میتواند با تغییراتی در این کارکردهای شناختی همراه باشد؛ با این حال، این تغییرات لزوماً به معنای کاهش هوش عمومی یا از بین رفتن توانایی استدلال منطقی نیستند. ووسکول همچنین با اشاره به یافتههای پژوهشهای تصویربرداری مغزی، از احتمال تغییراتی در هیپوکامپ، بخشی از مغز که در حافظه نقش دارد، سخن گفته است. به گفته او، برخی پژوهشها تغییراتی در ساختار یا ارتباطات عملکردی این ناحیه را نشان دادهاند.
وقتی اطلاعات در حافظه هستند، اما به یاد نمیآیند
برای درک بهتر مهمغزی، باید میان دو مرحله حافظه تفاوت قائل شد: رمزگذاری و بازیابی اطلاعات. رمزگذاری به فرایندی گفته میشود که مغز از طریق آن اطلاعات را دریافت و ذخیره میکند. بازیابی نیز به معنای دسترسی دوباره به اطلاعات ذخیرهشده در زمان نیاز است. مهمغزی ممکن است بیشتر در مرحله بازیابی اختلال ایجاد کند. در چنین شرایطی، فرد ممکن است نام یک شخص یا واژهای آشنا را فراموششده تصور کند، در حالی که اطلاعات موردنظر همچنان در حافظه او وجود دارد، اما دسترسی به آن دشوارتر یا کندتر شده است.
به همین دلیل، ووسکول تأکید میکند تمرینهایی که فرد را به یادآوری فعال واژهها و پاسخگویی سریع وادار میکنند، میتوانند برای هدف قرار دادن این دشواریها مناسبتر باشند.
سه تمرین برای به چالش کشیدن حافظه
ووسکول معتقد است تمرینهای مناسب برای مقابله با برخی مشکلات مرتبط با مهمغزی باید بر دو موضوع تمرکز کنند: یافتن واژهها و افزایش سرعت پاسخگویی. او درباره اهمیت سرعت پردازش اطلاعات میگوید: «موضوع اساساً به سرعت پردازش اطلاعات مربوط میشود. بنابراین، به تمرینی نیاز دارید که شما را وادار کند عجله کنید و کار را سریع انجام دهید.»
یکی از تمرینهای پیشنهادی، بازی کلمهای زماندار است. برای انجام این تمرین کافی است زمانسنج را روی ۶۰ ثانیه تنظیم کنید و در این مدت، نام هر تعداد حیوان یا ماده غذایی را که میتوانید، به زبان بیاورید. هدف این است که فرد در یک بازه زمانی مشخص، واژههای بیشتری را به یاد آورد. تمرین دوم، تندخوانی و خلاصهگویی سریع است. در این روش، فرد یک مقاله کوتاه را با سرعت میخواند و بلافاصله پس از پایان مطالعه، محتوای آن را در دو یا سه جمله و با صدای بلند خلاصه میکند.
تمرین سوم، بازیابی سریع اطلاعات با استفاده از فلشکارتها یا تصاویر است. در این روش، فرد باید نام اشیا یا افراد موجود در تصاویر را تا حد امکان سریع و بدون مکث بیان کند.
چرا باید تمرینها را متناسب با مشکل انتخاب کرد؟
ووسکول بهجای تکیه بر برنامههای عمومی بازی و معما، توصیه میکند افراد به موقعیتهایی توجه کنند که در زندگی روزمره برایشان دشوار شده است. برای مثال، اگر کسی در یادآوری نامها و واژههای آشنا مشکل دارد، بهتر است تمرینهایی را انتخاب کند که مستقیماً توانایی بازیابی کلمات را به چالش میکشند. او معتقد است افراد معمولاً میتوانند تشخیص دهند در چه زمینههایی مانند گذشته عملکرد خوبی ندارند یا کدام تواناییهای ذهنیشان ضعیفتر شده است. شناخت این دشواریها میتواند به انتخاب تمرینهای مناسبتر کمک کند.
ووسکول در اینباره میگوید: «افراد خودشان را میشناسند؛ میدانند در چه زمینههایی ضعیف هستند یا قبلاً در چه کارهایی خوب بودهاند، اما اکنون دیگر مانند گذشته عملکرد خوبی ندارند. وقتی این موارد را شناختید، باید به این فکر کنید که چه نوع بازیهایی برایتان مناسب است. میتوانید بازیهای مختلفی را امتحان کنید و ببینید آیا شما را به چالش میکشند یا خیر.»